Interessant onderzoek

Essentie

Met de groene taartpunt ga je op onderzoek uit. Van kleuter tot universitair student: de stappen blijven bijna gelijk en kunnen dus al vroeg geleerd worden: bladeren en grasduinen, jezelf vragen stellen, informatie zoeken, lezen, ordenen, terugkoppelen: heb ik nu antwoord op mijn vragen? Eventueel verder zoeken en dan beeldend, schriftelijk en mondeling verslag doen van de gevonden feiten en meningen.

Doelen en structuur

De leerlijn interessante onderwerpen heeft zeven onderzoeksstappen met kernactiviteiten. Ook zijn er per stap activiteiten ter variatie en uitbreiding opgenomen. Sommige activiteiten zijn geschikt voor alle groepen en bouwen op in moeilijkheidsgraad. Andere zijn specifiek bedoeld voor één bepaalde leeftijdsgroep. De activiteiten worden in volgorde van de stappen in de onderzoekscirkel uitgevoerd. De doelen sluiten aan bij de Referentiedoelen Taal. Begrijpend lezen en stellen, het ontwikkelen van studievaardigheden en een onderzoekende houding staan centraal.

Korte inhoud van de digitale leeromgeving (werkplaats)

  • De voorbereiding door de leerkracht. Wat bereid je voor om het onderzoek zoveel mogelijk kwaliteit te geven? Er is ook een checklist (de groene lijst).
  • De onderzoeksstappen. De stappen hebben kernactiviteiten met een uitgebreide lesopzet. Elke stap heeft een eigen pagina. Daarbij zijn er activiteiten waarmee je kunt variëren of waarmee je het onderzoek kunt uitbreiden. De stappen zijn:
  1. Verwonderen, vragen, voorspellen
  2. Bladeren en zoeken
  3. Lezen, luisteren, kijken, doen
  4. Ordenen en samenvatten
  5. Terug- en vooruit kijken
  6. Schrijven en in beeld brengen
  7. Presenteren, terugkijken, vooruitkijken.
  • De indeling in kernactiviteiten en activiteiten ter uitbreiding en variatie vind je ook terug in de leerlijn en in de doelen op kindniveau.
  • Kinderen houden gedurende het onderzoek een logboek bij (groep 3-8).
  • De schrijfproducten met de onderzoeksresultaten worden in de bovenbouw getoetst (groep 5-8).
  • Strategieën begrijpend lezen waaruit je een aantal kiest die gedurende het onderzoek nadruk krijgen (groep 5-8).
  • Er is een plannings- en een registratieformulier beschikbaar met een basisplanning voor één onderzoek per periode.
  • Er is een document met aandachtspunten voor de inrichting, een presentatie met alle stappen om op het digitale schoolbord te laten zien. Er zijn sjablonen om zelf extra kaarten te maken en etiketten met de stappen om de materialen per stap te kunnen opbergen. Zie documenten leeromgeving.

Wanneer wat?

De basisplanning geeft de stappen van een onderzoek weer, in de leerlijn en op de website zijn bijbehorende activiteiten te vinden. Voor groep 1-3 duurt een onderzoek wat korter (2-4 weken) dan voor hogere groepen (6-8 weken). De leerlijn integreert taalvaardigheden met wereldoriëntatie of het werken met thema's. Middels registratieformulieren houden leerkrachten bij hoeveel lessen ze daadwerkelijk aan de  de activiteiten hebben besteed.

Tijdsinvestering

De tijdsinvestering voor activiteiten in de leerlijn interessante onderwerpen is circa voor kleuters een uur en voor groep 3-8 anderhalf uur per week. Dit is gecombineerde taal-, wereldoriëntatie- en thematijd.

Probeer uit

De voorbeeldactiviteit: dingenweb (groep 1-2).